Curatoren Margreet Bouman en Helga Kos presenteren zeven kunstenaars die de menselijke figuur centraal stellen in hun werk, ieder vanuit zijn of haar eigen ervaringen, emoties, eigenaardigheden en persoonlijke verhalen. Deze tentoonstelling richt zich bewust op perspectieven die afwijken van de gangbare visies op het menselijk bestaan en laat zien hoe juist deze stemmen nieuwe inzichten bieden en bijdragen aan de complexe rijkdom van onze soort. Wat betekent het om mens te zijn? Hier zijn we, reizigers in dit heelal benadrukt de belangrijke rol van kunst in het vormgeven van ons collectieve bewustzijn.
Deelnemende kunstenaars
Gijs Assmann (Roosendaal, 1966)
Marieke Bolhuis (Hilversum, 1962)
Margreet Bouman (Haarlem, 1953)
Nour-Eddine Jarram (Casablanca, Marokko, 1956)
Sjaak Kooij (Hilversum, 1982)
Helga Kos (Huizen, 1955)
Maria Vashchuk (Kyiv, Oekraïne, 1985)
Sinds 1980 maakt MARGREET BOUMAN (Haarlem, 1953) portretten waarin haar eigen gezicht steeds de hoofdrol speelt. Hoewel elk werk op zichzelf figuratief is, heeft zich door de jaren heen een overkoepelend, abstract thema ontwikkeld: dat van tijd en ruimte, met Bouman zelf als schakel tussen het allergrootste en het allerkleinste. Haar hoofden functioneren als bakens van verbeelding binnen een complexe, meerduidige verhouding.
In het werk van HELGA KOS (Huizen, 1955) staat het proces van waarnemen en onthouden centraal. Hoe kijken we naar onszelf en onze omgeving en welke vorm neemt zo’n waarneming aan. Terwijl we, wat we meemaken, voortdurend vastleggen in foto’s, blijven onze herinneringen eraan, rijker, gelaagder en gefragmenteerder dan deze stilstaande beelden suggereren. Kos reconstrueert deze fragmenten, laat ze naast en door elkaar lopen en maakt inzichtelijk wat de onderliggende structuur van waarnemen en herinneren zou kunnen zijn.
De mensfiguur staat centraal in het werk van MARIA VASHCHUK (Kyiv, Oekraïne, 1985). Zij vraagt zich af wat het betekent mens te zijn, hoe mensen elkaar beïnvloeden en vormgeven aan hun omgeving. Door de grotere sociale structuren te analyseren, tracht zij haar eigen positie binnen dit geheel beter te begrijpen. Haar monumentale werk De lente zal nooit meer hetzelfde zijn, over jonge Oekraïense oorlogsslachtoffers, legt op indringende wijze de zinloosheid van geweld en het diepe, blijvende verdriet dat hiermee gepaard gaat, bloot.
NOUR-EDDINE JARRAM (Casablanca, Marokko, 1956) werkt vanuit een diepgevoelde betrokkenheid bij het lot van de medemens. Ontheemden die vanuit Afrika naar Europa proberen te komen, en oorlogsslachtoffers in het Midden-Oosten, vormen terugkerende onderwerpen. Zijn maatschappelijke betrokkenheid en compassie leiden tot een indrukwekkend en eigenzinnig oeuvre. Daarnaast richt Jarram zich, bijna als een etnograaf, op de beeldcultuur en symbolen binnen de islamitische en Nederlandse tradities – waarbij Frans Hals al vroeg grote indruk maakte en een belangrijke artistieke inspiratiebron bleef.
GIJS ASSMANN (Roosendaal 1966) geeft door het maken van tekeningen, collages, sculpturen en (openbare) ruimtelijke installaties uitdrukking aan zijn verbondenheid met menselijke emoties en de feiten van het leven: indringend, ontwapenend, confronterend, persoonlijk en oprecht. De vraag “Hoe kunnen we leven?” staat centraal in zijn werk, waarmee hij zijn publiek een tegenwicht biedt tegen de machteloosheid en onhandigheid van de mens.
Het werk van MARIEKE BOLHUIS (Hilversum, 1962) handelt over de condition humaine, de natuur en kwetsbaarheid, gezien door een vrouwelijke/feministische blik. Haar ruige maar gevoelvolle sculpturen refereren daarbij zowel aan mythologie als aan hedendaagse thematiek. De gebruikte materialen, van ‘klassiek’ tot ‘wegwerp’, sluiten daar goed bij aan. De uit delen opgebouwde figuren lijken soms ‘onaf’ in hun ruwheid, als half vertelde verhalen die de kijker zelf kan afmaken.
In zijn schilderijen en beelden verwerkt SJAAK KOOIJ (Amsterdam,1982) fragmenten uit de actualiteit, met name op het gebied van sociale, culturele en politieke thema’s die het gezicht van deze tijd bepalen. Beelden uit de media en alledaagse gebeurtenissen worden afgewisseld met materiaal uit zijn eigen archief en worden uit hun oorspronkelijke context gehaald. Dit creëert een spannende interactie tussen beeld en inhoud, waardoor de kijker op een nieuwe en prikkelende manier wordt geconfronteerd met hedendaagse onderwerpen.
In 2024 vond een eerdere editie van ‘Hier zijn we, reizigers in in dit heelal’, in een andere samenstelling plaats in het Weefhuis in Zaandijk.
Info
9 mei -14 juni 2026
Opening vrijdag 8 mei om 17:00 uur
De Vishal
Grote Markt 20 – 2011 RD Haarlem
In de Kleine Zaal:
Ilja Warmerdam onderzoekt met haar nieuwe werk Entwined, Mask, Heart (2026) de ruimte tussen mensen. Ze observeert hoe aandacht, zorgvuldigheid en aanwezigheid zich tot liefde verhouden, niet alleen als gevoel, maar als een manier van handelen.
