Als de dagen korter worden en het buiten guur is, steken veel mensen graag de kachel of vuurkorf aan. Bij het ruiken van die typische houtrook denk jij waarschijnlijk meteen aan knusse avonden, warmte en sfeer. Toch schuilt er achter die aangename geur een minder zichtbare keerzijde. Uit nieuw onderzoek van Kenniscentrum Duurzaam Leven (voorheen Milieu Centraal) blijkt dat bijna 60 procent van de Nederlanders de geur van houtstook direct koppelt aan gezelligheid, terwijl slechts 10 procent spontaan stilstaat bij wat die rook doet met de gezondheid.
Met het naderende stookseizoen start de organisatie de vernieuwde campagne Eerlijk over houtstook, waarmee nadrukkelijk ook de aandacht van inwoners in Noord-Holland wordt gevraagd. Het initiatief krijgt brede steun van het Longfonds en GGDLeefomgeving om buren en stokers bewuster stil te laten staan bij de lucht die we samen inademen.
Gevoel versus feiten
Het grote verschil tussen emotie en feitelijke risico’s is opmerkelijk. Geuren roepen nu eenmaal herinneringen op en zijn sterk verbonden met een behaaglijk gevoel binnenshuis. Zodra onderzoekers mensen echter gericht vragen naar mogelijke gevolgen, erkent driekwart van de ondervraagden (75 procent) dat het stoken van hout wel degelijk klachten aan de luchtwegen kan veroorzaken.
Opvallend is het verschil in beleving tussen wie wel en wie niet stookt. Mensen die binnenshuis regelmatig hout verbranden, schatten de gezondheidsrisico’s aanzienlijk lager in: slechts 20 procent van de actieve stokers ziet serieuze gevaren, tegenover ruim de helft (52 procent) van de niet-stokers. Volgens Judith Roumen, gedragsexpert bij het kenniscentrum, spelen positieve associaties een grote rol bij die blinde vlek. Juist daarom is openheid nodig, zodat iedereen een goed afgewogen keuze kan maken voordat het haardhout wordt aangestoken.
Directe gevolgen voor kwetsbare buren
Luchtvervuiling door houtstook raakt iedereen, maar treft kwetsbare groepen het hardst. Directeur Károly Illy van het Longfonds benadrukt dat mensen met aandoeningen zoals astma of COPD direct hinder ondervinden. De rook zorgt geregeld voor benauwdheid, hardnekkig hoesten, kortademigheid en kan in ernstige situaties zelfs leiden tot een ziekenhuisopname. Een beetje rook uit een schoorsteen in de straat kan iemands leefplezier binnenshuis dus behoorlijk verstoren.
Daarnaast toont het onderzoek aan dat veel effecten nog onbekend zijn bij het grote publiek. Waar de link met hoesten snel is gelegd, weet slechts 25 procent van de Nederlanders dat houtrook ook kan bijdragen aan hart- en vaatziekten. Bijna 30 procent geeft aan dit simpelweg niet te weten. Jeroen de Hartog, adviseur Milieu & Gezondheid bij GGD regio Utrecht, legt uit dat het fijnstof uit houtrook diep in het lichaam doordringt en zo de bloedvaten en het hart kan belasten.
Stille ergernis in de straat
Rook zorgt niet alleen binnenshuis voor fijnstof, maar trekt ook snel de wijk in. Bijna vier op de tien Nederlanders (39 procent) gaf aan tijdens het vorige stookseizoen geuroverlast te hebben ervaren. Opvallend genoeg kiest bijna 70 procent van die gehinderden (69 procent) ervoor om er helemaal niets van te zeggen tegen degene die stookt. De overlast blijft daardoor vaak een stille bron van irritatie tussen buurtbewoners.
Met de vernieuwde campagne wil het kenniscentrum het gesprek op gang brengen en wederzijds begrip kweken tussen buren. Want wie weet wat rook teweegbrengt in de omgeving, houdt automatisch wat vaker rekening met degene die ernaast woont.
Wil je weten wat houtstook precies doet met de luchtkwaliteit of hoe je klachten bij jezelf en je buren kunt voorkomen? Bekijk de achtergronden via Eerlijk over houtstook of lees meer over onafhankelijke onderzoeken op Kenniscentrum Duurzaam Leven.
Kenniscentrum Duurzaam Leven, het nieuwe Milieu Centraal
Duurzamer leven? Veel mensen willen het, maar weten niet altijd waar ze kunnen beginnen. Daarom zoeken we sinds 1998 onafhankelijk uit welke dagelijkse keuzes echt verschil maken. In huis, aan je woning, onderweg, bij het eten, met je spullen, met je geld en in je tuin en buurt. Zodat jij met alle vertrouwen kiest, samen met veel meer mensen dan je denkt.
Eerlijk over houtstook
Veel mensen vinden een houtkachel of open haard gezellig. Maar wist je ook dat de rook erg ongezond is? Ontdek hoeveel fijnstof er vrijkomt en welke risico’s jij en de mensen om je heen lopen. Zo kan je een goede keuze maken. Wel zo eerlijk, toch?
Gerelateerde berichten
- Advertentie -
