Haarlemse ontwerpers maken nieuw zorginstrument dat aanraking vertaalt in geluid

0

Betekenisvol contact met mensen met dementie zorgt voor trots en eigenwaarde

Twee Nederlandse ontwerpers, opererend vanuit MAAK Haarlem, hebben een instrument ontworpen voor mensen die moeite hebben met communicatie en sociale interactie – zoals mensen die lijden aan dementie. De CRDL (Cradle) is een interactief zorginstrument dat aanraking tussen mensen vertaalt in geluid.

Het moderne instrument brengt 25 verschillende geluiden ten gehore die worden geproduceerd op basis van vijf manieren van aanraken. De CRDL verbindt mensen met elkaar, zorgt voor levensgenot en verbetert de kwaliteit van leven. In Nederland lijden 270.000 mensen aan dementie, in 2040 zal dat aantal explosief gestegen zijn naar een half miljoen.1

Mensen die vanwege dementie niet goed meer kunnen communiceren raken het contact met hun naasten en de buitenwereld kwijt. Ze raken in isolement en in sommige gevallen leidt dit tot depressie. Ontwerpers Dennis Schuivens en Jack Chen werden geraakt door de aangrijpende gevolgen van dementie en het verlies van contact. Zij kwamen tot de ontdekking dat mensen met dementie gevoelig zijn voor zintuigelijke prikkels. Bewegingen, aanrakingen en geluiden die veranderen. Met deze ervaringen en de overtuiging dat ieder mens in elke levensfase primair behoefte heeft aan persoonlijke aandacht en contact, zijn ze aan de slag gegaan.

Hoe communiceer je met een naaste die in een andere realiteit leeft? Die er wel is, maar toch ook weer niet? Het is triest en pijnlijk om het contact te verliezen met degene waarvan je houdt. “Hebben mensen met dementie niet dezelfde rechten op persoonlijke aandacht en op menselijk, waardig contact, ongeacht de levensfase waarin ze verkeren? Wat kunnen we bereiken wanneer we wél betekenisvol contact kunnen onderhouden? Deze fundamentele vraag hebben wij ons gesteld”, aldus Dennis Schuivens en Jack Chen, ontwerpers van de CRDL. “Met de CRDL bieden we mensen een instrument om weer echt contact te maken. Dit is niet alleen fijn voor de verzorgers, maar juist ook voor de familieleden die hierdoor weer vaker langs willen komen bij hun geliefde.

Voor mensen met dementie wordt het contact met hun gezin en andere dierbaren steeds belangrijker. Ze halen daar een gevoel van trots en eigenwaarde uit. Contact, communicatie, nuttig voelen en gelijkwaardigheid zijn de belangrijke eigenschappen in het leven van iemand met dementie. Zo blijven ze zich meer mens dan patiënt voelen.2

Een nieuwe manier van communiceren
De CRDL is in nauwe samenwerking met het zorgveld ontwikkeld en krijgt hoge waarderingen van zowel familieleden, verzorgers als specialisten. Marc J.M. Petit, directeur Wetenschappelijk Onderzoek Alzheimer Nederland zegt: “De CRDL is een echte ontdekking.” Dr. van der Plaats, bekend sociaal geriater en auteur van diverse boeken over mensen met dementie stelt vast: “Alsof ze wakker worden uit een winterslaap.” Prof. dr. Luc de Witte, hoogleraar Technologie in de Zorg bij de Universiteit van Maastricht zegt: “De CRDL maakt in zijn eenvoud en simpelheid een heel nieuwe manier van communicatie mogelijk.

De elektronica is verborgen in de houten behuizing, zodat de technologie achter het product, het hart van de CRDL, volledig aan het zicht onttrokken is. Zo blijft de nadruk op interactie en communiceren behouden.